Para-snowboarden is de jongste wintersport op het paralympisch programma. De sport heeft twee eigen disciplines: snowboardcross (SBX) en banked slalom (BSL), met elk hun eigen regels en techniek.

Meer lezen: Parasport Uitgelegd (alle afleveringen)

In dit artikel leg ik uit hoe para-snowboarden werkt, wat het verschil is tussen SBX en BSL, hoe de classificatie in elkaar zit en waar je wedstrijden live kunt volgen richting de Paralympische Winterspelen van Milano Cortina 2026.

Hoe werkt para-snowboarden?

In para-snowboarden zijn er twee disciplines die niet echt vergelijkbaar zijn met olympisch snowboarden:

• Snowboardcross (SBX): bestaat uit een kwalificatie en daarna races tegen elkaar. In de kwalificatie rijdt elke atleet één of twee runs (afdalingen); de beste tijd bepaalt de ranking. Daarna volgt een afvalschema met heats (races) van vier deelnemers. De besten gaan door tot de Big Final, waarin goud, zilver en brons worden verdeeld.
• Banked slalom (BSL): is een race tegen de klok op een parcours met kombochten (banked turns). Elke snowboarder rijdt twee runs; de snelste tijd telt voor het klassement.

Kort gezegd: SBX = tegen elkaar racen, BSL = tegen de klok.

Goed om te weten: op de Paralympische Spelen gaan in de snowboardcross de 16 snelsten uit de kwalificatie het afvalschema in. Per heat gaan meestal de twee snelsten door. Bij andere wedstrijden hangt het aantal rondes af van het aantal deelnemers.

Een stukje geschiedenis

Als we het over para-snowboarden hebben, moet de naam van Bibian Mentel-Spee vallen. Tussen 2000 en 2014 was zij een van de grote aanjagers van toevoeging van de sport aan de Paralympische Spelen. Nadat het Internationaal Paralympisch Comité (IPC) snowboarden in 2010 nog weigerde, werd de sport vier jaar later wél toegevoegd.

In Sochi 2014 stonden 45 snowboarders uit 20 landen aan de start voor één onderdeel: snowboardcross (toen nog als tijdrit). Mentel won het eerste paralympische goud in snowboardcross. Vier jaar later, in Pyeongchang 2018, won ze twee keer goud: snowboardcross was inmiddels een afvalrace en banked slalom stond nieuw op het programma.

Mede door Mentels successen is snowboarden uitgegroeid tot de voor Nederland meest succesvolle paralympische wintersport tot nu toe (3x goud, 3x zilver, 1x brons).

Waarom is classificatie zo belangrijk?

In parasport worden sporters vooraf geclassificeerd: ze worden ingedeeld in een handicapklasse op basis van een medische én sportieve beoordeling. Het doel is dat je strijdt tegen sporters bij wie de handicap voor een vergelijkbare functionele beperking zorgt. Zo worden juist sportieve factoren als talent, training en fitheid bepalend – en niet wie toevallig de minste beperking heeft.

Drie handicapklassen in para-snowboarden

In para-snowboarden zijn er drie klassen, verdeeld in beperkingen aan de onderste ledematen (LL = lower limbs) en bovenste ledematen (UL = upper limbs):

• SB-LL1: beperking aan één been (bijv. amputatie boven de knie) of een aanzienlijke gecombineerde beperking aan beide benen die evenwicht, controle of kracht beïnvloedt.
• SB-LL2: beperking aan één of beide benen met minder activiteitsbeperking (bijv. amputatie onder de knie).
• SB-UL: beperking aan de bovenste ledematen die het evenwicht beïnvloedt.

Goed om te weten: op de Paralympische Spelen staat bij de vrouwen alleen SB-LL2 op het programma. Sporters uit SB-LL1 mogen dan ook in die wedstrijden starten.

Nederlandse toppers richting Milano Cortina 2026

Drie Nederlandse snowboarders hebben al voldaan aan de kwalificatie-eisen voor de Paralympische Winterspelen Milano Cortina 2026:

• Lisa Bunschoten-Vos (30): meervoudig wereldkampioen. Milano Cortina worden haar vierde Paralympische Spelen. In 2018 won ze paralympisch zilver en brons.
• Chris Vos (27): ook op weg naar zijn vierde Paralympische Spelen. In 2018 en 2022 won hij zilver. Net als Lisa is Chris meervoudig wereldkampioen.
• Dean van Kooij (23): voldeed tijdens de laatste World Cup in Canada aan de kwalificatie-eisen voor Milano Cortina. Die prestatie moet nog wel worden bevestigd door NOC*NSF.

Milano Cortina 2026: waar en wanneer?

De Paralympische Winterspelen beginnen op 6 maart 2026 in Milano Cortina (Italië). Alle snowboardwedstrijden vinden plaats in het Cortina Para Snowboard Park op de San Zan-piste in Cortina d’Ampezzo.

Kwalificatie en live-uitslagen

Bunschoten en Vos hebben al voldaan aan de prestatie-eisen. Snowboarder Dean van Kooij is nog in de race. Tijdens wereldbekerwedstrijden is er (minimaal) een plek in de top-6 van het klassement nodig om te voldoen aan de eisen van NOC*NSF. De precieze prestatie-eisen staan in het kwalificatiedocument bij NOC*NSF (pdf):

Live-uitslagen en het programma van de wereldbekerwedstrijden vind je in de kalender bij de internationale sportbond FIS.

Paralympisch programma

De Paralympische Spelen beginnen op 6 maart 2026 in Milano Cortina. De wedstrijden voor de alpineskiërs beginnen op 7 maart met de kwalificaties voor de snowboardcross. Het volledige programma staat op de officiële site van Milano Cortina 2026.

Waar kun je kijken?

Alle wedstrijden van Milano Cortina 2026 zijn live te zien via het YouTube-kanaal van het Internationaal Paralympisch Comité. 

De precieze tv-programmering van de NOS is nog niet bekend, maar via NOS.nl zullen de meeste wedstrijden waarschijnlijk ook live te volgen zijn.

Zelf ben ik tijdens de Paralympische Spelen op locatie aanwezig in Cortina d’Ampezzo. Op deze website en mijn social media plaats ik regelmatig updates. Ook maak ik ter plekke een dagelijkse podcast: Buongiorno Cortina. Elke ochtend vanaf 6.00 uur te vinden op alle bekende podcastkanalen. En volg me op Instagram.

Samenvattend

Para-snowboarden is de jongste toevoeging aan het programma van de Paralympische Winterspelen, met twee eigen disciplines: snowboardcross en banked slalom. Nederland speelde een belangrijke rol in de ontwikkeling van de sport – en het is tot nu toe onze meest succesvolle paralympische wintersport.

Dus: vanaf 7 maart ontbijt op schoot en live Paralympische Spelen kijken!

Volgende maand

In de serie Parasport Uitgelegd leg ik elke maand een parasport uit. Vanaf 4 maart lees je alles over een para-wintersport waarin Nederland níet actief is op de Paralympische Spelen: rolstoelcurling.

Bekijk hier de hele serie Parasport Uitgelegd.

Nieuwsbrief

Wil je meer parasporten uitgelegd hebben zonder clichés? Schrijf je in voor mijn nieuwsbrief, dan krijg je elke nieuwe aflevering van deze serie automatisch in je inbox.